खोज

काठमाडौं । रसुवालगायत बाढी प्रभावित क्षेत्रमा नेपाली सेनाले हवाई तथा जमिनी माध्यमबाट खोज तथा उद्धार कार्यलाई तीव्रता दिएको छ। प्रभावित क्षेत्रमा उद्धार, शव व्यवस्थापन, सडक सुचारु तथा आपत्कालीन उपचारलगायतका काममा सेनाको ठूलो जनशक्ति परिचालन गरिएको छ।

नेपाली सेनाका अनुसार भदौ १६ गते बिहान ११ बजेसम्म हवाई साधनमार्फत २३ जनाको उद्धार गरिएको छ। यसअघि बाढीपछि तत्काल गरिएको उद्धारका क्रममा विभिन्न जलविद्युत् आयोजनाका प्रभावित क्षेत्रबाट २७९ जनालाई जीवितै उद्धार गरिएको थियो।

बाढीबाट प्रभावित जलविद्युत् आयोजनाका सुरुङहरूमा पनि विदेशी विज्ञसहितको संयुक्त खोज तथा उद्धार टोली परिचालन गरिएको छ। चिलिमे हाइड्रोको सुरुङमा टोली करिब ५० मिटरसम्म प्रवेश गरी खोजीमा जुटेको छ भने लाङटाङ हाइड्रोको सुरुङमा करिब १५० मिटरसम्म प्रवेश गरी खोज तथा उद्धार कार्य गरिएको छ। अपर त्रिशूली–१ हाइड्रोको सुरुङमा पनि टोली करिब २०० मिटरसम्म प्रवेश गरी खोजी कार्य गरिरहेको सेनाले जनाएको छ।

त्रिशूली–३ ‘ए’ आयोजनाको सुरुङतर्फ टनेल हेड फेला पारिएको छ। सुरुङभित्र हावा प्रवाहका लागि कम्प्रेसर प्रयोग गरिएको छ भने पानी निकाल्ने कार्य जारी छ। तीनवटा एक्स्काभेटर प्रयोग गरी पछाडितर्फ रहेको वैकल्पिक मार्ग करिब १५ मिटर खोलिएको छ। सुरुङभित्र प्रवेश गर्ने स्थान तयार गर्न रक ब्रेकरबाट ढुङ्गा फुटाउने कामसमेत भइरहेको छ।

त्यस्तै, त्रिशूली–३ ‘बी’ आयोजनामा पनि विज्ञसहितको नेपाली सेनाको टोली परिचालन गरिएको छ। सुरुङमा प्रवेशका लागि प्रवेशद्वार पहिचान गरी एक्स्काभेटरको प्रयोगबाट खन्ने कार्य भइरहेको सेनाले जनाएको छ।

उद्धारसँगै प्रभावित क्षेत्रमा जमिनी खोजी तथा राहतका कामसमेत जारी छन्। जङ्गल, डाँडा, खोला तथा बस्ती क्षेत्रमा पैदल गस्ती गरी स्थानीयसँग प्रत्यक्ष रूपमा अवस्था बुझ्ने र उद्धारको आवश्यकता मूल्याङ्कन गर्ने कार्य भइरहेको छ।
रसुवाको टिमुरेदेखि नुवाकोट, धादिङ, चितवन र नवलपरासी पूर्वका प्रभावित क्षेत्रमा नेपाली सेनाका ९ हजार २ सयभन्दा बढी जनशक्ति प्रत्यक्ष रूपमा परिचालन गरिएको छ। सेनाले सम्बन्धित निकायसँग समन्वय गरी घाइतेको खोज तथा उद्धार, शव व्यवस्थापनमा सहयोग, अवरुद्ध सडक खुलाउने तथा आपत्कालीन उपचारका काम गरिरहेको जनाएको छ।

यसैबीच, बाढी प्रभावित क्षेत्रमा सम्भावित स्वास्थ्य जोखिम न्यूनीकरण गर्न निसंक्रमण (डिसइन्फेक्सन) को काम पनि अघि बढाइएको छ। धुन्चे बजार, श्री नं. १ सैन्य तालिम केन्द्र, त्रिशूली, देवघाट तथा पृथ्वीचन्द्र अस्पताल, परासीस्थित शव सङ्कलन केन्द्र, सुनवल नगरपालिका–४ र मुलपानी सामुदायिक वन क्षेत्रमा डिसइन्फेक्सन गरिएको सेनाले जनाएको छ।

अन्य प्रभावित स्थानमा पनि स्थानीय तहसँगको समन्वयमा निसंक्रमणको काम अघि बढाउने तयारी भइरहेको छ।
बाढीपछि प्रभावित क्षेत्रमा अझै पनि खोज तथा उद्धारको काम संवेदनशील अवस्थामा जारी रहेकाले सम्बन्धित निकायले प्राप्त सूचनालाई आधिकारिक माध्यमबाट पुष्टि गरेर मात्रै सार्वजनिक गर्न आग्रह गरेका छन्।